غریبِ قریب

1-معناومفهوم پيامبرچيست؟قيدهاي اين تعريف راتوضيح دهيد.

پیامبربشری است که برای هدایت انسان برانگیخته شده تا معارفی را بدون واسطه انسانی دیگر از مبدا الهی دریافت وابلاغ کند.

1-        پیامبر بشر است: خداوند برای هدایت بشر،کسانی از نوع خودشان را فرستاده.

2-         پیامبر برای هدایت انسان آمده : یعنی راه رسیدن به کمال و فلسفه آفرینش را به انسان نشان می دهد و خوبی ها وبدی ها را معرفی می کندو انسان می تواند با پیروی از هدایت آنها سعادت ابدی خود را تضمین کند.

3-        پیامبر از سوی خدابرانگیخته شده ودر برابراین مأموریت احساس مسئولیت می کند.

4-         میراث پیامبر، مجموعه شناخت های نظری وعملی خاص است که کانون اصلی این  شناختها ، کتاب آسمانی است واین معارف بدون واسطه انسانی از خدا گرفته شده .

5-        از وظایف پامبران دریافت وحی است تا آنها را بدون کم وکاستی به مردم ابلاغ کنند.

 

2 - سه موردازمعاني واژه وحي كه درقرآن بكاررفته است رابيان كنيد.

الف)اشاره پنهانی

حضرت زکریا پس از بشارت یافتن به داشتن فرزند، مکلف به روزه سکوت شد، به جای حرف زدن با اشاره مقصود خود را به مردم می فهماند.

ب) هدایت غریزی وطبیعی

هرموجودی (جماد، گیاه ، انسان ، حیوان) به طور غریزی وطبیعی ، راه بقا وادامه حیات خود را می داند ، که از آن با نام وحی در قرآن یاد شده .

ج)الهام یا وحی غیر رسالی

از پیامی که بویژه در حالت اضطرار و ظهور مشکلات به صورت درخششی در دل فرد بوجود می آیدوراه را روشن می کند ، نیز ، بعنوان وحی یاد شده.

3-تفاوت وحي ، نبوغ ،كشف وشهودراتوضيح دهيد.

وحی از سوی خداست وخاستگاه آن ،  از جهانی است، ورای شعور وآگاهی هایی که از راه حواص پنج گانه به دست می آید .وحی تفهیم والقای سریع وپنهانی است که سه رأس آن ، فرستنده ،تبیین پیام وگیرنده می باشد.

نبوغ از حقیقت هایی حاصل می شود که عقل قادر به ادراک آن است اما وحی اینگونه نیست.

کشف و شهود بر اثر ریاضت  نفس  ممکن  می شود که  بر خلاف وحی از  انسان  آغاز می شود  و از کسی  دریافت  نمی شود و حقایق پنهان در دل انسان آشکار می شود.

در حالیکه در وحی پیامبرتنها گیرنده پیام است و وحی از هر گونه دخالت ذهنی خالی است. 

       4-5مقدمه برهان ضرورت نبوت كدامند، به اختصاربيان كنيد.

1-هدف آفرینش انسان کمال راستین اوست که بر دو موضوع مهم و پر دغدغه تاکید می شود:

هدفمند بودن آفرینش انسان

کمال وسعادت واقعی او

  2- کمال وسعادت واقعی انسان در گرو اختیار وانتخاب شایسته وصحیح است.

اگر انسان در سایه انتخاب به کمال نایل شود ارزشمند خواهد بود.

3- اختیار وانتخاب صحیح بدون معرفت وشناخت کافی ممکن نیست .

اگر انسان بداند دو یا چند راه وجود دارد ونتایج و پی آمد عبور از آن ها را بداندوآنگاه یکی از راهها را بپیماید می توان گفت که آن راه را انتخاب کرده .

4- آگاهی برخاسته از عقل وحس در پاسخ به نیازهای انسانی ورسیدن او به سعادت واقعی کافی نیست.

5-محدوديت هاي عقل بشري به چنددسته تقسيم مي شوند؟براي هريك مثالي بزنيد.

     محدوديت هاي ذاتي:  کلی بودن واجمالی بودن عقل:پاسخ هایی که عقل در راستای پرسش های اساسی ومسائل عملی در اختیار بشر می گذارد کلی واجمالی است و موارد جزئی نمی تواند خوبی ها وبدی ها ی اخلاقی را درک کند.

ناتوانی عقل در شناخت آثار اخروی اعمال انسانی

به اعتقاد ما زندگی انسان منحصر در دنیا نیست بلکه زندگی ابدی درانتظار بشر است ولی پی بردن به آثار اخروی اعمال از محدوده خرد بیرون است.

     محدوديت هاي عارضي

آسیب پذیری عقل در مرحله تشخیص وعمل ، عوامل وموانع وآفات درونی وبیرونی خرد بشری را تحت سلطه وحاکمیت خویش در می آوردومانع درک حقیقت می شود.

6-عصمت پيامبران به چه معناست ودليل برضرورت عصمت پيامبران چيست؟

عصمت            از گناه عمدی

                      ازسهووخطا

پیامبران از گناهان عمدی وسهوی معصوم بوده اند.

درمورد ضرورت عصمت:

       مقتضای علم وقدرت وحکمت خدا این است که پیام خود را دست نخورده به بندگانش برساند وگر نه ،  نقض غرض              می شود. با این بیان مصونیت پیامبران درمقام دریافت وحفظ وابلاغ وحی از هرگونه خطا وخیانت عمدی یا سهوی به اثبات می رسد.

7-شبهه عقل گرايان به بعثت پيامبران راتوضيح دهيد.

در طول تاریخ وحتی در دنیای معاصر کسانی هستندکه نه تنها بعثت پیامبر را ضروری ولازم نمی دانند بلکه لغو وبیهوده می دانند .شبهاتی حتی برای معتقدان به وجود خدا درباره لزوم وحی وپیامبری مطرح است که یکی از این شبهات با تکیه برعقل محدود بشری است که آنها معتقدند آورده های وحیانی موافق مدرکات واحکام عقلی است یعنی اگر وحی نبود عقل به تنهایی ومستقل آنها را درک می کرد ودر باره آنها حکم صادر می کرد. اما این کلام صحیح نیست و عقل دارای محدودیت است.

 

8-معناي دين چيست؟توضيح دهيد.

شایعترین ونخستین مفهوم دین همان تدین است .

تدین یعنی اعتقادبه وجود ذات ویا ذوات غیبی والا که دارا ی شعور واختیارند وشئون مربوط به انسان را تحت تصرف وتدبیر خود دارند وانسان را وادار به خضوع وراز ونیاز می کند.

دیگر معنی دین ،اسلام وتسلیم مطلق در برابر اراده ومشیت الهی است .  دین راه ورسم خدایی زیستن است.

9-نظريه تمايزعلم ودين راتوضيح دهيد.

متكلمان ودانشمندان قرن 17و18وبعدها درتئوری تکامل  به اين نتيجه رسيدندكه اگر موضوعات ، غایات و روشهای علم و دين به اندازه کافی از يكديگر جدا باشند راه براي بروز رقابت  وتعارض عالمان در قلمرو يكديگر بسته مي شود.

آنها اعتقاد دارند روش علمي تنها روش ممكن در شناخت واقع نيست ، علم و دین صورت های گونا گون زندگی اند که هر کدام قلمرو خاص خود را دارند. آنها به جدايي علم ودين در سه حوزه زبان و غايت ،روش وموضوع احراز دارند.

         

10-معجزه راتعريف كنيدوسه ويژگي اساسي آن راتوضيح دهيد .

معجزه پديده اي است خارق العاده وخارج از نظامات علت ومعلول شناخته شده مادي كه براي اثبات دعوي نبوت همزمان با دعوت به مقابله از جانب مدعي نبوت به اذن الهي صادر شده

ويژگي

1-        قابل تعليم وتعلم نيست .

2-        تحت تاثير نيروي قوي تر قرار نمي گيرد .پس سحرو تسخير ارواح نمي تواند معجزه باشد.

3-        همزمان با دعوي نبوت وتحدي است پس كرامت اولياالله جز تعريف معجزه نيست .

 

11-5 راه براي شناخت قرآن كريم رانام ببريد.

                                                                                                                                  

1-        مطالعه تاريخي وسند شناختي قرآن

2-       مطالعه به لحاظ نقش قرآن در زندگي فردي واجتماعي وعلمي بشر

3-      مطالعه قرآن از نگاه صاحب نظران وقرآن شناسان

4-       مطالعه قرآن ازنگاه قرآن 

5-      مطالعه قرآن به اعتبار سازگاري وناسازگاري آيات با يكديگر

     

           12-قرآن كريم راتعريف كنيدودوادعاي مهم واساسي درباره قرآن رابيان كنيد.

       كتابي است براي هدايت انسان .   كتابي است كه از سوي خداي جهانيان با واسطه جبرئيل برقلب پيامبرامي وبرگزيده خدا محمد(ص) فرود آمده تا او     همه مردم به ويژه پرهيزكاران را در پرتو تلاوت آيات خدا وبا تزكيه وتعليم به راه مستقيم كه همان بندگي وديانت خالص خداست هدايت كند.

دو ادعاي مهم

1-        اينكه قرآن از سوي خداست وهيچ گونه تغيير موثر در كتابت لفظ اونيست .

2-        پیامبری پیامبر اسلام و اثبات اينكه پيامبر يك حقيقت انكار ناپذيرتاريخي است.

 

       13-سه دليل عقلي برمعجزه بودن قرآن رابيان كرده وبه اختصارتوضيح دهيد.

        الف – تحدي به متن قرآن .  قرآن آنقدر فصيح وبليغ است كه هيچ كس نمي توانديك آيه مانند آيات قرآن را بياورد.

        ب- امي بودن پيامبر

     باتوجه به اينكه هيچ بشري نمي تواندمانند پيامبر كه درس نخوانده وخط نانوشته است قرآني اين چنين بياورد وپيامبر      از راه اعجاز بر نوشتن وخواندن قدرت داشته است .

       ج- تحدي به عدم اختلاف هماهنگي آيات قرآن

       هيچ گونه اختلافي در قرآن نيست پس از سوي خداست .

      14-درموردفصاحت وبلاغت قرآن چه مي دانيد؟توضيح دهيد.

     فصاحت به معناي شيوايي كلمات و رواني تلفظ وگوش نواز بودن سخن است وبلاغت به معناي رسايي ودقت تعابير در فهماندن مقصود است.

فصاحت وبلاغت اعجاز لفظي قرآن است .

كلا لفظ قرآن با توجه فصاحت وبلاغت عرب جاهلي فرستاده شده بودتا مخاطبان خود رابدان تحدي كنند.

 

15-چراكتابهايي مثل نهج البلاغه نمي توانندمانندقرآن معجزه باشند؟(3دليل)

الف- این کتاب را به آسانی نمی توان همسنگ قرآن دانست وصرف اینکه مانند آنها  یافت شده دلیل نمی شود که نتوان مانند آنها را آورد.

ب- صاحبان این آثارچنین ادعایی نداشتند

ج- کسانی یا کسی در صدد هماوردی ادبی با آنان بر نیامده تا معلوم شود همانند آنها را نمی توان آورد.

د- نویسندگان این کتابها بر یگانگی قرآن اعتراف کرده اند وآن را خاستگاه معارف بشری می دانند.

 

16-امي بودن پيامبربه چه معناست وچگونه مي توانددليل برمعجزه بودن قرآن باشد.

معنا ومفهوم امی بودن این است که پیامبر پیش از بعثت خواندن و نوشتن را از راههای متعارف فرا نگرفته است.

هیچ دلیلی قدرت خواندن ونوشتن پیامبررا بصورت خارق العاده وپس از بعثت نفی نمی کند.

در سوره هایی چون عنکبوت ، یونس ، بقره به این نکته اشاره شده که پیامبر از راه اعجاز بر نوشتن و خواندن قدرت داشته وگاه از آن بهره می گرفته است.

 

17-معناومفهوم تحريف چيست ؟توضيح دهيد.

تحریف سخن به معنی ایجاد دگرگونی درآن است.

تحریف به معنی فهم وتفسیر وتوجیه انحرافی ونادرست از سخن گوینده و مصونیت قرآن از تحریف ،مصونیت از تغییر در اعراب ، کلمات ، افزایش وکاستی در برخی آیات ،کلمات وحروف قرآن مجید که سبب دگرگونی در معنا ومفهوم آیات وکلمات می شود.

 

18-4شاهدتاريخي مصونيت قرآن ازتحريف رانام ببريد.

1-حافظه شگفت انگیز عرب معاصرقرآن وعلاقه مفرط آنها به حفظ وقرائت قرآن

2-انس فراوان مسلمانان با قرآن وحفظ وتلاوت آن

3- مقدس بودن قرآن نزد مسلمانان وحساس بودن آنها به هر گونه تغییری در آن

4- دستورها وتوصیه های ویژه پیامبر درباره تلاوت ، کتابت ،حفظ و جمع آوری قرآن

 

19-دودليل عقلي عدم تحريف قرآن رابيان كرده ،توضيح دهيد

الف -آیاتی که بر عجز بشر در آوردن حتی یک سوره مانند سوره های قرآن دلالت دارند احتمال تحریف وتغییر را از ساحت قرآن نفی می کنند.

ب – اوصاف قرآن

قرآن خود را با اوصاف عامی که مربوط به همه آیات می شود توصیف وضمنا به آنها تحدی کرده است اوصافی مانند: فصاحت ،بلاغت ،حق بودن ،ذکربودن ، عدم اختلاف درآیات  ،که اگر تغییر وتحریفی در قرآن شده باشد این تغییر می باید دست کم در بخشی از آیات ایجاد شده باشد حال آنکه اینگونه نیست.

 

20-پيامبران باتوجه به وظايفشان به چنددسته تقسيم مي شوند؟توضيح دهيد.

به سه دسته تقسیم می شوند

دسته اول :گروهی برای قوم وقبیله ای برانگیخته می شدند

وظیفه شان فراخوانی مردم به سوی خداوندومعاد وارائه یکسری دستورهای فردی واخلاقی وعبادی بود.

صاحب کتاب وقانون نبودند(پیامبران پیش از نوح)

دسته دوم : ماموریت تبلیغ ، ترویج واستقرار شریعت پیامبران بزرگی مثل ابراهیم ونوح وموسی وعیسی را بر عهده داشتند (هود ، صالح ، لوط ، اسماعیل و ... )

دسته سوم: دارای کتاب آسمانی وشریعت بودند.یک سلسله قوانین ودستورات به آنها وحی می شد وآنها به مردم ابلاغ می کردند.تنها نام پنج تن از این رسولان در قرآن ذکر شده.

 

21-درباره مساله خاتميت چه مي دانيد؟ختم پيامبري وختم نبوت به چه معناست؟

ختم نبوت وخاتمیت پیامبر اسلام (ص) یکی از اصول ضروری دین اسلام به شمار می رود و طبق آن ماجرای نبوت و پیامبری  با  آمدن حضرت محمد (ص) پایان می یابد و سلسله ای که  از آدم آغاز  شده بود  به فرجام  می رسد ودیگر هیچ پیامبری از سوی خداوند به رسالت برانگیخته نخواهد شد.

اسلام شناسان اعتقاد دارند دین اسلام جامع ،جهانی وجاودانه است وتوانمندی وپویایی لازم برای پاسخ گویی به نیازمندی های گوناگون انسان در زمان ومکان های متفاوت را دارد وسعادت دنیوی واخروی جامعه بشری را تامین کرده است .

 

22-مباني ختم نبوت رانام ببريدوهريك رابه اختصار توضيح دهيد.

1-جهانی بودن وجاودانگی دین اسلام

با ادله نقلی وشواهد تاریخی، عمومیت رسالت وجاودانگی دین اثبات شده .

2- جامعیت دین اسلام

توجه اسلام به همه جوانب مادی ومعنوی فردی واجتماعی نشانه جامعیت وهمه جانبه بودن آموزه های دینی ومهمترین رکن جاودانگی آن است .

3- مراتب دین

شریعت ها در طول تاریخ از نقص به کمال حرکت کرده ودر عصر پیامبرجامع ترین ومترقی ترین قوانین در اختیار بشر است

 

23-ويژگي هاي سيستم قانونگذاري اسلام رانام ببريد.(5مورد)

 

1-           ورود عقل در حریم قانون گذاری

2-           اجتهاد قوه محرکه اسلام

3-           مبتنی بودن احکام اسلامی برمصالح ومفاسد واقعی

4-           توجه به احکام اولی وثانوی

5-           عدم توجه به شکل وصورت ظاهری زندگی

6-           قوانین کنترل کننده

7-           اختیارات حکومت اسلامی

 

24-سكولاريسم به چه معناست؟توضيح دهيد.

رویکردی است که برجدایی دین وسیاست فتوا می دهد و بیان می کند مسائلی که در قلمرو وتوان واندیشه بشر است وانسان باعقل وعلم می تواندآنها را بشناسد از مسائلی که در قلمرو دین است ، جداست .

وپاسخ به مسائلی چون اقتصاد،سیاست ،تربیت ،مدیریت وسایر امور اجتماعی به عهده عقل وعلم است .درنهایت دین باید از زندگی دنیوی و اجتماعی مردم حذف شود و به زندگی  شخصی افراد محدود شده وحضور اجتماعی دین کم رنگ یا بی رنگ است.

 

25 - 5علت ظهورسكولاريسم را در غرب و مسیحیت بيان كنيد.

 

1-        محتوای دینی مسیحیت

درمتون مسیحیان ازسخنان حضرت عیسی (ع)گرفته تا سخنان حواریان وتفاسیر بزرگان کلیسا به روشنی این ادعا اثبات می شود.

اندیشه جدایی نهاد دین (کلیسا )ونهاد حکومت ار آئین تحریف شده مسیحیت منشا گرفته نبود متن وحیانی دست نخورده موجب پیدایش فکر نادرست ورواج عقاید خرافه آمیز شده است .

2-فقدان قوانین اجتماعی وحکومتی در مسیحیت

آئین مسیحیت در دستورات فردی واندک خلاصه شده واین زمینه رشد سکولاریسیم را فراهم ساخت.

3- فساد مالی واخلاقی در دستگاه کلیسا

روحیه ساده زیستی به فراموشی سپرده شده بود وکشیشان از راههای مختلف مثل فروش آمرزش نامه ومقامات دینی ، تحریف ،همکاری وحمایت از حکومت ها وتصرف در اموال و موقوفات کلیسا  به قطب ثروتمند وسرمایه دار جامعه تبدیل شدند.

4- جزمیت ، مصونیت وخشونت کلیسا

کلیسا نه تنها خود را تنها مرجع معتبر حکم به راستی می دانست بلکه در صحت اصول وقواعد علمی وطبیعی ، خود را صاحب نظر می دانست.

5- جنبش اصلاح دینی

علت آن اقتدارگرایی بیش از حد کشیشان ومفسده های آن بود که در نتیجه آن نهضت اصلاح دینی شکل گرفت که تفکر سکولاریسم از آن طریق رشد کرد.